Pyetjet me te shpeshta per freelancere dhe NVM ne Shqiperi

Regjistrimi behet ekskluzivisht online permes portalit e-Albania (e-albania.al), i perpunuar nga QKB (Qendra Kombetare e Biznesit). Kapitali minimal eshte vetem ALL 100 (~€0,75). Pergatitni Aktin e Themelimit dhe Statutin, ngarko dokumentet ne PDF, nenshkruaj elektronikisht. QKB leshon NIPT-in dhe certifikaten brenda 1 dite pune. Pas regjistrimit: hapni llogari bankare brenda 20 diteve, merrni certifikaten elektronike AKSHI (ALL 4.000/vit), zgjidhni softuerin e fiskalizimit. Kostot totale: €300-1.000 (perfshire noteri). Baza ligjore: Ligji 9901/2008.

NIPT (Numri i Identifikimit te Personit te Tatueshem), i quajtur edhe NUIS, eshte numri unik tatimor me formatin L00000000L (shkronje, 8 shifra, shkronje). Gjenerohet automatikisht nga QKB gjate regjistrimit fillestar, pa aplikim te vecante. Regjistrimi ne QKB regjistron njekohesisht ne DPT (tatimet), ISSH (sigurime shoqerore), FSDKSH (sigurime shendetesore) dhe inspektoratin e punes. NIPT perdoret ne te gjitha deklaratat, faturat, procedurat doganore dhe bankare.

Person Fizik (PFT): regjistrim falas, brenda 24 oreve, pa kapital minimal. Por: pergjegjesite e pakufizuar personale, vetem per rezidente shqiptare. Sh.P.K.: kapital ALL 100, pergjegjesite e kufizuar, 100% pronesie e huaj e lejuar. Per freelancere nen €100k/vit: PFT me i thjeshtë (vetem ~€1.730/vit kontribute + 0% tatim). Per biznese me punonjes ose mbi €50k: Sh.P.K. per mbrojtjen e aseteve, por 8% tatim mbi dividendet. Kostot e kontabilitetit: PFT €1.200-2.400/vit, Sh.P.K. €2.400-4.800/vit.

Ligji 29/2023, Neni 69(1)(dh): bizneset me te ardhura vjetore bruto deri ne ALL 14.000.000 (~€135.000) paguajne 0% tatim mbi te ardhurat deri me 31 dhjetor 2029. Zbatohet per te gjitha format (Person Fizik, Sh.P.K., te vetepunesuar). Pas vendimit te Gjykates Kushtetuese Nr. 52/2024, asnje profesion nuk perjashthet me (perfshire IT, avokate, mjeke, arkitekte). Detyrimi i deklarimit mbetet: duhet te dorëzoni deklaraten vjetore edhe me norme 0%.

Normat 2025-2026: Punedhenesi 16,7% (sociale 15% + shendetesore 1,7%), punonjes 11,2% (sociale 9,5% + shendetesore 1,7%), total 27,9%. Baza minimale: ALL 50.000/muaj nga janar 2026 (VKM 776/2025, rritur nga ALL 40.000). Baza maksimale per sigurime sociale: ALL 186.416. Sigurimet shendetesore: pa tavan. Te vetepunesuarit: sociale 23% mbi pagen minimale + shendetesore 3,4% mbi dyfishin e minimales (ALL 100.000). Detyrim mujor minimal i te vetepunësuarit ne 2026: ALL 14.900 (~€144).

Ligji 29/2023, nga janar 2025: te ardhura nga punesimi 13% deri ALL 2.040.000/vit, 23% mbi kete shume. Zbritje standarde mujore: ALL 50.000 (per paga deri ALL 50.000), ALL 35.000 (paga ALL 50-60k), ALL 30.000 (mbi ALL 60k). Zbritje per femije: ALL 48.000/vit per femije nen 18 vjec. Dividendet: 8%. Fitimet kapitale, interesa, te drejta autori, qera: 15%. Te vetepunësuarit: 15% deri ALL 14M, 23% mbi. Deklarata DIVA: afati 31 mars (per te ardhura mbi ALL 1.200.000).

Norma standarde: 15% mbi fitimin e tatueshëm per subjektet me te ardhura mbi ALL 14 milion (Ligji 29/2023). Nen ALL 14M: 0% deri me 31.12.2029 (Neni 69). Norma te reduktuara: 5% per kooperativat bujqesore, agriturizmin e certifikuar, sektorin e automobilave (deri 2029). Humbjet barten perpara per 5 vite (FIFO). Dividendet shperndahen: 8% tatim ne burim. Deklarata vjetore: 31 mars. Pagesë parapake: mujore (15.) ose tremujore.

Ligji 29/2023: nese 80% ose me shume e te ardhurave te nje te vetepunesuari vjen nga nje klient i vetem, ose 90% nga me pak se tre kliente, te ardhurat riklasifikohen si te ardhura nga punesimi dhe tatohen me normat progresive 13/23% me kontribute te plota shoqerore. PERJASHTIM I RENDESISHEM: rregulli NUK zbatohet kur sherbimet ofrohen ekskluzivisht per kliente jorezidente pa seli te perhershme ne Shqiperi. Kjo mbron shumicen e freelancereve qe punojne per tregje te huaja.

Mujore: librat e shitjeve/blerjeve deri me 10., deklarata TVSH deri me 14., pagesa TVSH deri me 14., keste paraprake CIT deri me 15., listepagesa (E-SIG 025) deri me 20., tatimi ne burim deri me 20. Tremujore: keste CIT (31 mars, 30 qershor, 30 shtator, 31 dhjetor). Vjetore: deklarata CIT + pasqyrat financiare deri me 31 mars, DIVA (deklarata individuale) deri me 31 mars, deklarata dividendeve deri ne fund te korrikut.

Regjistrimi eshte i detyrueshem kur qarkullimi vjetor kalon ALL 10.000.000 (~€95.000) ne cdo periudhe 12-mujore. Duhet te aplikoni brenda 15 diteve pas kalimit te pragut. Regjistrimi vullnetar eshte i mundshem per qarkullim ALL 5-10 milion, me detyrim minimum 2-vjecar. Profesionet liberale (avokate, notere, mjeke, arkitekte, inxhiniere, kontabiliste), hoteleria dhe importuesit/eksportuesit duhet te regjistrohen pavaresisht qarkullimit. Baza: Ligji 92/2014, VKM 576/2020.

Kater norma (Ligji 92/2014): 20% standarde (shumica e mallrave/sherbimeve), 6% e reduktuar (akomodim hotelier, agriturize, libra, publicitet audiovizual, infrastrukture sportive), 10% e reduktuar (inpute bujqesore: plehera, pesticide, fara), 0% e perjashtuar me te drejte zbritjeje (eksport, transport nderkombetar, furnizime diplomatike). Kthimi i TVSH-se: pas 3 muajve te njepasnjeshme me kredi mbi ALL 400.000, brenda 60 diteve (30 dite per eksportuesit me >70% shitje jashte).

Sistemi i Centralizuar i Faturave (CIS), nen Ligjin 87/2019, eshte platforma e kontrollit ne kohe reale. Cdo fature (B2G, B2B, B2C) duhet te nenshkruhet dixhitalisht me certifikate AKSHI, te transmetohet ne XML (UBL 2.1 ose UN/CEFACT) permes SOAP, te validohet dhe te marre NIVF (Numri Identifikues i Vecante i Fatures) para se te jete fiskalisht e vlefshme. Operacional: B2G janar 2021, B2B korrik 2021, B2C shtator 2021. Certifikata AKSHI: ALL 4.000/vit. Periudha e mosperdorimit te internetit: 48 ore. 53 ofruese te certifikuara.

53 ofruese te certifikuara nga AKSHI/DPT (VKM 239/2020). Zgjedhje sipas buxhetit: fature.al nga PaaSMe (7.200 LEK/vit, ~€60, fatura te pakufizuara), Bilanc (nga <€10/muaj, 2.000 kliente), Alpha Business/AlphaWeb nga IMB (€12-32/muaj per perdorues, provë 90-ditore falas), Financa5 nga ISD (cmim me kerkese, ERP i plote). Pantheon (Datalab): ERP i avancuar por NUK gjendet ne listen zyrtare te certifikuar. Te gjitha softuereve u duhet: certifikate AKSHI, komunikim SOAP me CIS, suport per XML UBL 2.1 ose UN/CEFACT.

Per sherbime B2B klienteve jashte vendit, vendi i furnizimit eshte ku ndodhet klienti. TVSH shqiptare nuk aplikohet. Faturat duhet te leshohen permes CIS (fiskalizimit) me NIVF, me shenimin 0% TVSH dhe referencen ligjore (Neni 24 i Ligjit 92/2014). E drejta e zbritjes se TVSH-se ruhet. Nga shkurti 2025: nevojitet certifikate nga autoriteti tatimor i klientit qe konfirmon qe eshte person i tatueshem. Ligji 29/2023 Neni 12(c): rregulli 80/90% i riklasifikimit NUK zbatohet per sherbime ekskluzivisht per jorezidente.

B2B (Ligji 48/2014): norma bazë e BSH (Banka e Shqiperise) REPO + 8 pike perqindjeje. Aktualisht: 10,50% per ALL (REPO 2,50% + 8pp), 10,15% per EUR (ECB 2,15% + 8pp). Interesi fillon automatikisht pa njoftim. Afati standard pageses: 30 dite, max 60 dite me kontrate. Kompensim fiks: ALL 5.000 per rikuperim. B2C (Kodi Civil, Neni 450): norma me e larte bankare tregtare. Tatimore: 120% e normes nderbankare (~8,1%). Norma fiksohet cdo gjashtemujor (1 janar dhe 1 korrik).